عرق خارشتر

ریشه خارشتر بسیار عمیق، قوی و گسترده است؛ به‌طوری‌که یکی از عوامل تخریب بناهای باستانی به‌شمار می‌رود. این گیاه معمولاً در بیابان‌ها ومناطق کویری می‌روید؛ ‌اما به‌صورت یک علف‌هرز سِمِج در اکثر مزارع، باغ‌ها و زمین‌های دست‌ورزی‌شده، به‌سرعت گسترش پیدا می‌کند و حتی گاهی آسفالت را نیز شکافته و از آن سر بَر می‌آورد.
این گیاه در قسمت‌های مختلف پردیس دانشگاه فردوسی مشهد، به‌وفور قابل‌مشاهده است.
جالب است بدانیم هرچند خارشتر، مورد تعلیف شتر و بُز قرار می‌گیرد و زنبور عسل نیز به گُل‌های آن علاقه دارد، اما تنها در بعضی زیست‌بوم‌های خاص و در صورت وجود و فعالیت حشره‌ای خاص می‌تواند ترنجبین تولید کند.
طبیعت خارشتر از نظر حکمای طبّ سنتی، خیلی گرم‌وخشک است و به‌عنوان مُدرّ و مُسهِل از آن بهره می‌برند. همچنین، جوشانده آن مُعرِّق است و مالیدن روغن برگ‌های آن برای روماتیسم مفید است. گُل‌های آن نیز برای التیام بواسیر مؤثر است. بر طبق برخی پژوهش‌ها، مواد موجود در ریشه خارشتر ممکن است در تقویت سیستم دفاعی بدن نقش داشته باشد. این موضوع هنوز در حد پژوهش است و ادعای درمان هیچ بیماری خاصی را در بر نمی‌گیرد. برخلاف باور رایج و برخی مطالب مکتوب و مجازی، عرق خارشتر هیچ تأثیری در از‌بین‌بردن سنگ‌های کلیوی و مثانه ندارد. بر همین اساس، بر طبق تحقیقاتی که به سرپرستی آقای دکتر ایرج افتخار شاهرودی، پزشک متخصص کلیه و مجاری ادراری انجام شده است، تأثیر عرق خارشتر بر دفع سنگ‌های کلیه و مثانه، به لحاظ علمی تأیید نشده است.

این محصول فرآوردهٔ گیاهی و خوراکی سنتی است و دارو محسوب نمی‌شود. مطالب این صفحه جنبهٔ آموزشی دارد و جایگزین تشخیص، تجویز یا درمان پزشک نیست. مصرف آن برای زنان باردار و شیرده، کودکان، افراد دارای بیماری زمینه‌ای و کسانی که دارو مصرف می‌کنند، باید با مشورت پزشک یا متخصص طب سنتی انجام شود.